

Waar komt pindakaas vandaan?
Gepresenteerd door Instituut voor de Nederlandse Taal & Genootschap Onze Taal
Seizoen 3 (2024): tot en met 13 november verschijnt elke woensdag een nieuwe aflevering. Dit is een serie over de verrassende herkomst van doodgewone woorden. In seizoen 2 (2021) bespreken we in zo’n 10 minuten de herkomst van verschillende woorden die je kunt tegenkomen in alledaagse situaties, zoals in de kroeg, in je kledingkast of in bekende uitdrukkingen. Want heeft ‘bockbier’ misschien iets met geiten te maken, hoe komt de ‘smoking’ aan zijn naam en wie is precies de ‘sjaak’? In seizoen 1 (2020) bespreken we per aflevering de herkomst van een enkel woord in een paar minuten.
Afleveringen

Poëziewoorden: enjambement, stafrijm, poesiealbum
<p>Waar komen de woorden <em>enjambement</em>, <em>stafrijm</em> en <em>poesiealbum</em> vandaan? Roan Kasanmonadi en Maud Vanhauwaert, ambassadeurs van de <a href='https://www.weekvanhetnederlands.org/'>Week van het Nederlands 2026</a>, gaan erover met elkaar in gesprek. Ze bedenken zelf mogelijke herkomsten van de woorden, bespreken de echte etymologie, dragen voor en vullen aan met persoonlijke anekdotes. </p><p>Je hoort fragmenten uit het radioprogramma <em>Mastklimmen</em>, de film <em>The

Gamewoorden: noob, GOAT, spawnen en poggers
<p>Waar komen de woorden <em>noob</em>, <em>GOAT</em>, <em>spawnen</em> en <em>poggers</em> vandaan? Roan Kasanmonadi en Maud Vanhauwaert, ambassadeurs van de Week van het Nederlands 2026, gaan erover in gesprek. Roan is fanatiek gamer en weet wel raad met deze woorden. Maar wat weet Maud er eigenlijk van? Kan ze raden hoe deze woorden ontstaan zijn?</p><p>Je hoort fragmenten van o.a. NEMO Kennislink en achtergrondmuziek van Blue Dot Sessions: Pglet Into, Merg Station, GriddieKake en Firelight C

Broodbeleg: pindakaas, hamvraag en boterham
<p>Waar komen de woorden <em>pindakaas</em>, <em>hamvraag</em> en <em>boterham</em> eigenlijk vandaan? Roan Kasanmonadi en Maud Vanhauwaert, ambassadeurs van de <a href='https://www.weekvanhetnederlands.org'>Week van het Nederlands 2026</a>, gaan erover met elkaar in gesprek. Ze bedenken zelf mogelijke herkomsten van de woorden, bespreken de echte etymologie en vullen aan met persoonlijke anekdotes. Een nieuw seizoen in een nieuw format! We horen graag wat jullie ervan vinden.</p><p>Je hoort fra

Welke woorden brengen jou in beweging? Oproep Week van het Nederlands 2026!
<p>We hebben je hulp nodig! Ook dit jaar maken we i.s.m. de ambassadeurs van de Week van het Nederlands een nieuwe serie. Maud Vanhauwaert en Roan Kasanmonadi gaan voor de podcast in gesprek over de verrassende etymologie van woorden. Welke woorden brengen jou in beweging en zou je graag willen horen in de podcast? Laat het ons weten via laura.vaneerten@ivdnt.org, of laat een bericht achter op Spotify of Podimo!</p><p><em>Waar komt pindakaas vandaan?</em> is een podcast van het <a href='https://

Op reis: wat hebben bikini, denim & pils met elkaar te maken?
<p>Er zijn woorden die je rechtstreeks brengen naar de plek waar ze vandaan komen. Champagne bijvoorbeeld, dat komt uit de Champagnestreek in Frankrijk. Taalkundigen noemen dit soort woorden <em>geoniemen</em>, woorden die zijn afgeleid van aardrijkskundige namen. Er zijn er honderden van in het Nederlands, maar lang niet allemaal zo herkenbaar als Champagne. Want een <em>bikini</em>, <em>denim </em>en <em>pils </em>zijn óók vernoemd naar plaatsen op de wereld. Maar welke?</p><p>Speciaal voor de

Op reis: je biezen pakken, caravan & heimwee
<p>Je kunt je biezen pakken en met de noorderzon vertrekken. Overnachten doe je op een camping in een caravan, en na een tijdje van huis te zijn krijg je misschien wel heimwee. Maar wat zijn <em>biezen </em>eigenlijk? En een caravan, heeft dat misschien iets met het woord <em>karavaan </em>te maken? En waar komt <em>heimwee </em>vandaan?</p><p><b>Rectificatie</b>: over het woord <em>karavaan </em>wordt in de aflevering gezegd: "Dat woord is al heel oud en komt oorspronkelijk uit het Arabisch". D

Op reis: paspoort, pleisterplaats & kiekje
<p>Ik ga op reis en neem mee ... Speciaal voor de <a href='https://www.weekvanhetnederlands.org'><em>Week van het Nederlands</em></a><em> 2025</em> maakten we drie nieuwe afleveringen van de etymologiepodcast <em>Waar komt pindakaas vandaan?</em> rond het tema 'reizen in taal'. In deze aflevering: waar komen de woorden <em>paspoort</em>, <em>pleisterplaats </em>en <em>kiekje </em>vandaan? Ingesproken door <em>Week van het Nederlands</em>-ambassadeurs <b>Aafke Romeijn</b> en <b>Kelia Ka

Op reis in taal: oproep 'Week van het Nederlands'-special
<p><em>Waar komt pindakaas vandaan?</em> is een serie over de verrassende herkomst van alledaagse woorden. Voor de ‘<a href='https://www.weekvanhetnederlands.org/'>Week van het Nederlands</a>’-special in oktober, zijn we op zoek naar woorden die te maken hebben met het thema van dit jaar: op reis in taal. Heb je een tip? Mail dan naar <a href='mailto:laura.vaneerten@ivdnt.org'>laura.vaneerten@ivdnt.org</a> of laat op Spotify een bericht achter in de comments.</p><p>Luister ook eens naar <a href=
Community
Podcast ClubMaak een account aan om mee te praten.
Wat een prachtig verhaal, blijf er nog over nadenken.
Blijf volgen, ben fan geworden.
De gast was fascinerend, leerde weer bij.
Deel dit meteen met mijn vrienden.
Dit onderwerp raakte me precies op de juiste plek.
Dit is waarom ik podcast luister, bedankt!
Dit gesprek had uren mogen duren.
Helemaal eens, dit is zo belangrijk.
